Latijns-Amerika magazine.
 

Chávez mist inauguratie: hoe nu verder in Venezuela?

11-01-2013

Gisteren, op 10 januari, precies drie maanden na de verkiezingen in Venezuela, zou herkozen president Hugo Chávez opnieuw geïnaugureerd worden. Na veel gespeculeer en gediscussieer heeft de regering eergisteren bekend gemaakt dat de zieke president niet aanwezig kon zijn bij de plechtigheid. De beëdiging staat meestal garant voor uitbundige feestelijkheden door heel Venezuela. De plechtigheid zal wat de partij van Chávez betreft dan ook uitgesteld worden zolang als de president nodig heeft om te herstellen. Chávez is inmiddels vier keer geopereerd aan kanker, waarvan de laatste keer aan een tumor in zijn bekken en werd in december 2012 met complicaties aan zijn luchtwegen naar Cuba gebracht om daar geopereerd te worden en te herstellen. Tot eerder deze week hield de regering nog vol dat Chávez op tijd terug zou zijn om zijn herverkiezing in te luiden.

Wat is het laatste nieuws omtrent te situatie?

Vicepresident Nicolás Maduro, die door Chávez is genoemd als zijn beoogde opvolger, maakte woensdag bekend dat Chávez definitief niet geïnaugureerd zou worden op 10 januari. Dit werd bevestigd door herkozen voorzitter van het parlement (Nationaal Assemblee) en partijgenoot van Chávez, Diosdado Cabello. De plechtigheid zal worden uitgesteld tot nader order, op advies van de artsen, zo meldt de regering. Volgens critici is het feit dat deze mededeling niet door Chávez zelf gedaan kon worden een teken van de zeer zwakke gezondheid van de president. De regering beriep zich op de grondwet, waarin gesteld wordt dat de inauguratie op 10 januari moet plaatsvinden voor het parlement, tenzij door onvermogen dit niet door kan gaan, in welk geval het op een later tijdstip ten overstaan van het Hooggerechtshof dient te voltrekken. Gisteren is in Caracas alsnog een alternatieve beëdiging  gehouden, waarbij verschillende leiders van Latijns-Amerikaanse landen aanwezig waren, waaronder José Mujica van Uruguay en Evo Morales van Bolivia. Op deze manier wilde de regering laten zien hoe sterk de positie van Chávez nog is, zelfs als hij er zelf niet bij is. De Venezolaanse oppositie heeft staatshoofden van andere landen opgeroepen bezwaar te maken tegen het uitstel van de beëdiging . De komende dagen zal blijken of en hoe Chávez herstelt en hoe zijn partijgenoten zullen handelen.

Wat vindt de oppositie?

De oppositie is erg kritisch over de hele situatie en beroept zich op haar beurt ook op de grondwet, die volgens hen stelt dat bij het missen van een inauguratie binnen dertig dagen nieuwe verkiezingen uitgeroepen dienen te worden. Oppositieleider Henrique Capriles stelde dat Venezuela geen monarchie is en ook geen Cuba, waar staatshoofden zelf bepalen wie hun opvolger wordt en wanneer. Tot nu is vooral gebleken hoe machteloos de oppositie staat in de beslissingen. Er wordt nog hevig gediscussieerd over wat de grondwet precies voorschrijft in een uitzonderlijke situatie als deze. De Verenigde Socialistische Partij van Venezuela (PSUV), de partij van Hugo Chávez, stuurt aan op een opvolging van Nicolás Maduro in het geval Chávez niet meer verder kan regeren. Capriles zegt dat het volk van Venezuela vrijelijk moet kiezen voor een nieuwe leider en niet simpelweg deze aangewezen opvolger moeten accepteren mocht de gezondheid van de president niet herstellen. Behalve het constitutioneel gesteggel, eist de oppositie ook openheid omtrent de gezondheid van de president. Nog steeds is maar heel weinig bekend over de ziekte en ingrepen die Chávez heeft moeten ondergaan. De oppositie hekelt bovendien de invloed van Cuba op de gebeurtenissen, een land dat enorm zou lijden onder het wegvallen van Chávez.

Wat vinden de kiezers?

In oktober koos uiteindelijk 55% van de stemmers voor een continuering van Chávez als president. Voor het eerst was er enigszins geduchte concurrentie van de andere kant, in de vorm van nette zakenman Henrique Capriles. Chávez verzekerde zijn kiezers er tijdens de verkiezingscampagne van dat hij volledig genezen was van kanker. Er wordt nu kritisch teruggekeken op de uitspraak die duidelijk onwaar blijkt te zijn. Hoe was de verkiezing verlopen wanneer de kiezers hadden geweten dat Chávez nog zo ziek was?

Tegelijkertijd liepen de straten van Caracas gisteren vol met Chavistas, zwaaiend met vlaggen en rode t-shirts met afbeeldingen van Chávez erop, begeleid door de tekst Yo soy Chávez. Zij kwamen met tienduizenden tegelijk bijeen bij het presidentiële paleis om een alternatieve beëdiging bij te wonen en zo steun te betuigen aan de man die zij nog altijd als dé leider van Venezuela zien. Ze willen nog niet te ver in de toekomst kijken, maar zien het Chavismo nog lang in Venezuela blijven.

 

(NRC, La Jornada, The Guardian, The Huffington Post, Bloomberg, BBC world)

reageren